Zorgplicht voor broedvogels rond circuit van Zandvoort

In mei 2020 staan de Formule 1-races gepland op het circuit van Zandvoort. Dit is gelegen in belangrijk nationaal en Europees natuurgebied waarvoor speciale regels gelden: Natura 2000. Alvorens evenementen kunnen worden georganiseerd moet volgens de Wet Natuurbescherming duidelijk zijn dat dit niet ten koste gaat van het natuurgebied en de flora en fauna daarin. Er is geen enkel onderzoek gedaan om vast te stellen of het Formule 1-evenement, dat middenin het broedseizoen plaatsvindt, invloed heeft op het broedgedrag van vogels. Alleen rekenmodellen zijn gebruikt. De Samenwerkende Vogelwerkgroepen Noord-Holland spreken de provincie aan, omdat zij daarvoor verantwoordelijk is.

Rekenmodellen zijn prima bruikbaar om voorspellingen te doen maar krijgen pas betekenis als ze worden getoetst door onderzoek. In dit geval heeft de provincie geaccepteerd dat de toets is nagelaten, waardoor niemand zelfs maar kan vermoeden wat er straks met de broedvogels gaat gebeuren. De resultaten van al het rekenwerk staan in de Notitie Akoestiek (20 september 2019). Onduidelijk is welke storende geluiden (racewagens, publiek, speakers, muziek, helikopters) zijn meegewogen in het rekenmodel.

Uit wetenschappelijk onderzoek blijkt:

  1. Door geluidsoverlast kunnen bij vogels allerlei fysiologische en psychologische veranderingen optreden: lawaai, zoals dat van formule 1-bolides, kan ervoor zorgen dat vogels vaker en harder zingen wat ze kwetsbaarder maakt voor broedvogels; lawaai kan ook stress en agressief gedrag veroorzaken. Kortgeleden is ook aannemelijk gemaakt dat herhaald en hard geluid, zoals dat van vliegtuigen, kan leiden tot doofheid bij vogels.
  2. Vogels hebben last van hard geluid maar waarschijnlijk nog meer van veranderingen in geluid, zoals bijvoorbeeld door optrekken en afremmen. Hierdoor kan het broedgedrag worden verstoord en kunnen ze zelfs het nest verlaten.
  3. Om inzicht te krijgen in de belasting van vogels is het cruciaal om alle storende geluiden te meten, zoals dat van: racewagens, juichend publiek, speakers die de race begeleiden, muziek én geluid van helikopters die mensen van en naar het circuit vervoeren.
  4. De races zijn nu voor een periode van drie opeenvolgende jaren gepland (2020 t/m 2022). De invloed van een Formule 1-evenement op het broedgedrag van vogels kan door de jaarlijkse herhaling accumuleren en dus veel groter zijn.

Volgens de Wet Natuurbescherming heeft de organisatie van het evenement een zorgplicht voor de bescherming van de natuur. Daaraan is op geen enkele manier voldaan nu blijkt dat er géén onderzoek is gedaan. De provincie, het bevoegd gezag in deze, moet daarom ingrijpen door onderzoek af te dwingen.

De Samenwerkende Vogelwerkgroepen Noord-Holland roepen alle betrokkenen op hun verantwoordelijkheid te nemen en er voor te zorgen dat er antwoorden komen op de vraag óf en in welke mate vogels last hebben van dit evenement. Door de ligging van het circuit in Natura 2000-gebied én de daarvoor toepasselijke Wet natuurbescherming is er naast een wettelijke ook een morele plicht voor de organisatie. Om de oproep kracht bij te zetten hebben de Samenwerkende Vogelwerkgroepen Noord-Holland een brief met een begeleidende notitie gestuurd naar de Commissie Natuur Landbouw Gezondheid die op 31 oktober 2019 over de Formule 1 op het circuit van Zandvoort spreekt. Onderzoek is cruciaal: in het belang van vogels.